رباعی شماره 566 از دیوان شمس مولانا

با روی تو هیچکس ز باغ اندیشد

با عشق تو از شمع و چراغ اندیشد

گویند که قوت دماغ از خوابست

عاشق کی شد که از دماغ اندیشد

تفسیر رباعی 566 از دیوان شمس مولانا

این رباعی به بی‌نیازی عاشق از هر زیبایی و قوت دنیوی در برابر معشوق می‌پردازد. مولانا می‌فرماید: «با وجود روی تو (ای معشوق)، هیچ کس به باغ (و زیبایی‌های آن) فکر نمی‌کند،» «با عشق تو، (هیچ کس) به شمع و چراغ (و نورهای دنیوی) فکر نمی‌کند.» سپس به فنای عقل عاشق اشاره می‌کند: «می‌گویند که قوت و نیروی مغز از خواب است،» «چه کسی عاشق شد که به مغز (عقل) فکر کند؟ (عاشق عقل خود را رها می‌کند).» این رباعی، بیانگر قدرت مسحورکننده‌ی معشوق که تمام زیبایی‌ها و نیازهای دنیوی را بی‌اعتبار می‌سازد، و نشان‌دهنده‌ی فنای عقل و بی‌خبری عاشق از امور مادی در پرتو عشق.