مطالب پیشنهادی![]()
گر تو تنگ آیی ز ما زوتر برون رو ای حریف
کز ترش رویی همیرنجد دلارام ظریف
گر همی انکار خود پنهان کنی بر روی تو
مینماید دشمنیها بر رخ تو لیف لیف
روز گردک بر رخ داماد میباشد نشان
از جمال او که نامش کرد رومی نیف نیف
چون خداوند شمس دین چوگان زند یارش کجاست
ور بر اسب فضل بنشیند کجا دارد ردیف
خوان و بزم هر دو عالم نزد بزم شمس دین
چون یکی کاسه پرآش و بر سر او یک رغیف
وان رغیف و آش و کاسه صدقه تبریز دان
از کمال و حرمت شهر شهنشاه شریف
این غزل مولانا، بیانگر تأکید بر خلوص درونی و صداقت در راه عشق است. مولانا با لحنی قاطع، ریاکاران و منکران را از محفل عاشقان دور میسازد و به عظمت و بیهمتایی معشوق حقیقی، یعنی شمس تبریزی اشاره میکند. او مقام شمس را چنان والا میداند که تمام هستی در برابر او ناچیز است.
غزل با هشداری به مدعیان عشق آغاز میشود: “گر تو تنگ آیی ز ما زوتر برون رو ای حریف / کز ترش رویی همیرنجد دلارام ظریف“. ای حریف (همراه یا مدعی راه)، اگر از ما (عاشقان) تنگخاطر میشوی و طاقت نداری، سریعتر بیرون برو. زیرا دلارام ظریف (معشوق لطیف و زیبا) از ترشرویی (کسالت یا کجخلقی) رنجیده میشود. این بیت به لزوم خوشدلی و گشادهرویی در محفل عشق اشاره دارد.
“گر همی انکار خود پنهان کنی بر روی تو / مینماید دشمنیها بر رخ تو لیف لیف“. حتی اگر انکار (کفر، شک یا نپذیرفتن حقیقت عشق) خود را پنهان کنی، دشمنیهایت بر چهرهات لیف لیف (به وضوح و پیاپی، یا مانند اثر زخم) آشکار میشود. (یعنی حقیقت درونی انسان بر ظاهرش منعکس میشود).
مولانا به نشانههای جمال معشوق اشاره میکند: “روز گردک بر رخ داماد میباشد نشان / از جمال او که نامش کرد رومی نیف نیف“. (زیبایی او آنقدر است که) روز (روشنی و جلوه آن) مانند گردکی (نشان خال یا لکه) بر چهره داماد (معشوق، اشاره به زیبایی و دلربایی) است. این از جمال (زیبایی) اوست که رومی (اشاره به مولانا یا عارفان) نام او را نیف نیف (یعنی “زیاد” یا “عظیم” که باز هم برای توصیف او کافی نیست، یا صدایی که از عظمت او برمیآید) گذاشته است.
“چون خداوند شمس دین چوگان زند یارش کجاست / ور بر اسب فضل بنشیند کجا دارد ردیف“. هنگامی که خداوند شمسالدین (شمس تبریزی، معشوق و پیر مولانا) چوگان (کنایه از حکومت و فرمانروایی بر دلها یا میدان عشق) میزند، یار و همراه واقعی او کجاست؟ و اگر او بر اسب فضل (اسب لطف و کرم الهی) سوار شود، چه کسی یارای ردیف (پشت سر او سوار شدن و همراهی) او را دارد؟ (هیچ کس نمیتواند هممرتبه او باشد).
مولانا به بیاهمیتی دنیا در برابر شمس اشاره میکند: “خوان و بزم هر دو عالم نزد بزم شمس دین / چون یکی کاسه پرآش و بر سر او یک رغیف“. سفره و بزم هر دو عالم (دنیا و آخرت، یا تمام هستی) در مقایسه با بزم شمسالدین (محفل و حضور شمس)، مانند یک کاسه پر از آش است و بر سر آن یک قرص نان (رغیف) قرار دارد. (یعنی کل هستی در برابر عظمت شمس بسیار ناچیز است).
“وان رغیف و آش و کاسه صدقه تبریز دان / از کمال و حرمت شهر شهنشاه شریف“. و آن نان و آش و کاسه (که تمام هستی را دربرمیگیرد) را صدقهای از شهر تبریز (شهر شمس تبریزی) بدان. این نشان از کمال و حرمت آن شهر شهنشاه شریف (تبریز، به دلیل حضور شمس) است.
لینکهای مفید دیگر: فال حافظ ، فال انبیاء ، فال مولانا ، گوگل
کلمات کلیدی: غزلیات دیوان شمس ، تفسیر غزلیات دیوان شمس ، غزلیات دیوان شمس مولانا ، اشعار مولانا ، دیوان مولانا شمس تبریزی ، بهترین اشعار دیوان شمس ، ناب ترین اشعار مولانا ، غزلیات مولانا ، غزلیات مولانا جلال الدین ، رباعیات مولانا ، زیباترین رباعیات مولانا ، اشعار کوتاه مولانا
درباره فال آنلاین
فال آنلاین وب سایتی با امکان فال حافظ به صورت کامل را برای کاربران فراهم کرده است. کاربران گرامی علاوه بر استفاده از سایت امکان دریافت اپلیکیشن اندروید فال را نیز دارند. کاربری اپلیکیشن بهبود یافته برای صفحات موبایل میباشد و کاربری روانتری را برای کاربران فراهم میکند.
منوی کاربردی
برخی از غزلیات
برخی از پربازدیدها
طراحی و توسعه طراحان برتر