تبلیغات:

تبلیغات:

تبلیغات:

تبلیغات:

تبلیغات:

تبلیغات متنی:

غزل شماره 691 دیوان شمس مولانا

فال مولانا

فال مولانا با تفسیر

ابتدا با خلوص نیت و قلبی سرشار از اعتماد نیت کنید.

آنگاه برای گرفتن فال مولانا بر روی عکس زیر کلیک کنید

مطالب پیشنهادی از سراسر وب:

مطالب پیشنهادی

خرید انواع هارد اکسترنال با گارانتی معتبر شزکتی
هارد‌های ضد آب و ضد ضربه با برند معتبر و قیمت مناسب
کنترل هوشمند انوع کجت‌ها و گوشی‌ها با ساعت هوشمند
انواع لپ تاپ حرفه‌ای لنوو زیر قیمت بازار تهران تعداد محدود
خرید انلاین انواع سکه طلا به فوری به قیمت روز
طلا بهترین سرمایه گذاری است. خرید انواع سکه پارسیان

غزل شماره 691 دیوان شمس مولانا

غزل شماره 691 دیوان شمس مولانا

غزل شماره ۶۹۱ دیوان شمس مولانا

هر چند که بلبلان گزینند
مرغان دگر خمش نشینند

خود گیر که خرمنی ندارند
نه از خرمن فقر دانه چینند

از حلقه برون نه‌ایم ما نیز
هر چند که آن شهان نگینند

گر ولوله مرا نخواهند
از بهر چه کارم آفرینند

شیرین و ترش مراد شاهست
دو دیگ نهاده بهر اینند

بایست بود ترش به مطبخ
چون مخموران بدان رهینند

هر حالت ما غذای قومیست
زین اغذیه غیبیان سمینند

مرغان ضمیر از آسمانند
روزی دو سه بسته زمینند

زانشان ز فلک گسیل کردند
هر چند ستارگان دینند

تا قدر وصال حق بدانند
تا درد فراق حق بینند

بر خاک قراضه گر بریزند
آن را نهلند و برگزینند

شمس تبریز کم سخن بود
شاهان همه صابر و امینند

توضیح . معنی . تفسیر

تفسیر غزل شماره ۶۹۱ دیوان شمس مولانا

مقدمه

غزل ۶۹۱ مولانا، غزلی پر از تأملات عرفانی درباره‌ی مقام عاشقان و مرغان ضمیر، نقش فقر و صبر در مسیر سلوک، و اهمیت تجربه‌ی شیرینی وصال و تلخی فراق است. مولانا در این غزل، بر نیروی عشق و تأثیر آن بر روح انسان، و همچنین حکمت الهی در تقدیر تجربیات مختلف برای سالکان تأکید می‌کند.

بلبلان و مرغان دیگر: تفاوت‌های معنوی

مولانا غزل را با تمایز میان بلبلان (اهل ذوق) و مرغان خاموش آغاز می‌کند:

هر چند که بلبلان گزینند مرغان دگر خمش نشینند

«هرچند که بلبلان (نماد عاشقان شوریده و اهل ذوق) (نغمه‌سرا و) گزیده‌اند (و انتخاب می‌شوند)،» «مرغان دیگر (عاشقان خاموش‌تر یا سالکان در مراحل دیگر) خاموش می‌نشینند (و به تماشای بلبلان می‌پردازند).» این بیت به تفاوت در نوع ابراز عشق و سیر سلوک میان عاشقان اشاره دارد؛ برخی اهل شور و بیانند و برخی اهل سکوت و تأمل.

خود گیر که خرمنی ندارند نه از خرمن فقر دانه چینند

«تصور کن که (این مرغان خاموش) خرمنی (منبعی از داشته‌های مادی یا ظاهری) ندارند،» «(بلکه) از خرمن فقر (فقر الی الله، تهیدستی معنوی) دانه می‌چینند (و روزی معنوی خود را از آنجا به دست می‌آورند).» این بیت به اهمیت فقر معنوی و بی‌نیازی از دنیا برای سالکان حقیقی اشاره دارد که روزی آن‌ها از عالم غیب و فقر الی الله تأمین می‌شود.

از حلقه برون نه‌ایم ما نیز هر چند که آن شهان نگینند

«ما نیز از (این) حلقه‌ی (عاشقان و سالکان) بیرون نیستیم،» «هرچند که آن شاهان (مقام‌داران بزرگ عرفانی مانند شمس) خود نگین (گوهر بی‌مانند و مرکز حلقه) هستند.» این بیت به جایگاه مولانا در میان اهل عشق و تواضع او در برابر بزرگان طریقت.

گر ولوله مرا نخواهند از بهر چه کارم آفرینند

«اگر (عاشقان) شور و هیجان و ناله (ولوله) مرا نخواهند،» «پس به چه کاری (و با چه مقصودی) مرا آفریدند؟» این بیت به طبیعت شوریده و عاشق‌صفت مولانا و رسالت او در بیان حقایق عشق با شور و ولوله.

شیرینی و تلخی در راه شاه (حق)

مولانا به حکمت وجود شیرینی و تلخی در مسیر حق اشاره می‌کند:

شیرین و ترش مراد شاهست دو دیگ نهاده بهر اینند

«شیرینی (وصال) و تلخی (فراق) خواست و مراد شاه (خداوند یا معشوق حقیقی) است،» «(و) دو دیگ (اشاره به عالم هستی یا تقدیر الهی) برای این دو (شیرینی و تلخی) نهاده شده است.» این بیت به حکمت الهی در تقدیر هر دو حالت وصال و فراق، و شیرینی و تلخی، برای تربیت سالک.

بایست بود ترش به مطبخ چون مخموران بدان رهینند

«(گاهی) باید (چیزهای) ترش (تلخ و ناگوار) در مطبخ (آشپزخانه‌ی عالم، یعنی تقدیر الهی) وجود داشته باشد،» «چرا که مست‌خواهان (مخموران، کسانی که تشنه‌ی مستی عشق هستند) به آن (به تحمل تلخی‌ها) مدیونند (و به آن نیاز دارند تا به مستی برسند).» این بیت به ضرورت تجربه‌ی تلخی‌ها و رنج‌ها برای رسیدن به حلاوت عشق، همان‌گونه که برای رفع خمار، نیاز به چیزی ترش است.

هر حالت ما غذای قومیست زین اغذیه غیبیان سمینند

«هر حالتی از حالات ما (سالکان، چه شیرین و چه تلخ)، غذایی برای گروهی (از سالکان در مراحل مختلف) است،» «از این غذاهای غیبی (معنوی)، غیبیان (فرشتگان یا اهل غیب) فربه و پر انرژی می‌شوند.» این بیت به تأثیر حالات درونی عارف بر موجودات غیبی و بهره‌مندی آن‌ها از این فیض.

مرغان ضمیر و حکمت الهی

مولانا به ماهیت آسمانی مرغان ضمیر و حکمت تقدیر اشاره می‌کند:

مرغان ضمیر از آسمانند روزی دو سه بسته زمینند

«مرغان ضمیر (روح‌ها و ضمائر عارفان) از آسمان (عالم الوهیت) هستند،» «(اما) برای یک یا دو روز (مدت کوتاهی) در زمین (قالب جسم) اسیر و بسته شده‌اند.» این بیت به ماهیت روحانی و الهی روح انسان و موقت بودن اقامت آن در جسم مادی.

زانشان ز فلک گسیل کردند هر چند ستارگان دینند

«به آن دلیل (با آن هدف) آن‌ها را از فلک (آسمان) روانه کردند،» «هرچند (خودشان) ستارگان دین (منبع هدایت و نورانیت در دین) هستند.» این بیت به حکمت الهی در فرستادن روح‌های والا به زمین، با وجود مقام هدایت‌گری‌شان.

تا قدر وصال حق بدانند تا درد فراق حق بینند

«تا (از طریق تجربه) قدر و ارزش وصال حق را بدانند،» «و درد و رنج فراق از حق را تجربه کنند (و به چشم خود ببینند).» این ابیات به هدف اصلی فرستاده شدن روح به زمین: تجربه‌ی فراق برای درک عمیق‌تر وصال و شناخت حقیقی حق.

قراضه و گزینش عارفانه

مولانا به گزینش هوشمندانه‌ی عارفان اشاره می‌کند:

بر خاک قراضه گر بریزند آن را نهلند و برگزینند

«اگر (گوهرهای) ریز و پاره‌شده (قراضه، کنایه از حقایق پنهان و ناچیز در نظر عوام) را بر خاک (در میان امور دنیوی) بریزند،» «(عارفان) آن را رها نمی‌کنند و برمی‌گزینند (و ارزش آن را می‌دانند).» این بیت به بصیرت عارفان در تشخیص حقایق پنهان و ارزشمند، حتی در میان امور به ظاهر بی‌اهمیت.

شمس تبریز کم سخن بود شاهان همه صابر و امینند

«شمس تبریزی کم‌سخن بود،» «(و) شاهان (حقیقی، یعنی اولیا و عرفا) همه صابر و امین (رازدار) هستند.» این بیت به ویژگی‌های بارز شمس تبریزی و دیگر عارفان کامل: کم‌گویی، صبر و رازدار بودن.


نکات مهم

  • تنوع در بیان عشق: عاشقان انواع مختلفی دارند؛ برخی اهل شور و بیان‌اند (بلبلان) و برخی اهل سکوت و تأمل (مرغان خاموش).
  • فقر الی الله: روزی معنوی سالکان حقیقی از فقر الی الله و بی‌نیازی از دنیا تأمین می‌شود.
  • حکمت شیرینی و تلخی: شیرینی وصال و تلخی فراق، هر دو از حکمت الهی هستند و برای تربیت سالک ضروری‌اند.
  • ضرورت تجربه‌ی رنج: رنج‌ها و سختی‌ها برای رسیدن به حلاوت عشق و پختگی ضروری‌اند.
  • ماهیت آسمانی روح: روح انسان از عالم بالا آمده و اقامتش در جسم موقتی است.
  • هدف از هبوط روح: هدف از آمدن روح به زمین، درک عمیق‌تر وصال حق از طریق تجربه‌ی فراق است.
  • بصیرت عارفان: عارفان ارزش حقایق پنهان را تشخیص می‌دهند و آن‌ها را از میان امور ظاهری برمی‌گزینند.
  • ویژگی‌های عارف کامل: عارفان کامل (مانند شمس تبریزی) کم‌گویند، صابر و رازدارند.

لینک‌های مفید دیگر: فال حافظ ، فال انبیاء ، فال مولانا ، گوگل

کلمات کلیدی: غزلیات دیوان شمس ، تفسیر غزلیات دیوان شمس ، غزلیات دیوان شمس مولانا ، اشعار مولانا ، دیوان مولانا شمس تبریزی ، بهترین اشعار دیوان شمس ، ناب ترین اشعار مولانا ، غزلیات مولانا ، غزلیات مولانا جلال الدین ، رباعیات مولانا ، زیباترین رباعیات مولانا ، اشعار کوتاه مولانا

مطالب پیشنهادی از سراسر وب:

تبلیغات متنی: